Na afloop van de Budgetgolf-wedstrijd van 18 juni 2026 kwam ik toevallig naast Yves te zitten. Yves en ik kenden elkaar nog niet. Aan Yves zie je direct dat hij Indische/Indonesische roots heeft. Dat bleek Moluks te zijn.
Dat was natuurlijk direct aanleiding om hem te vragen of hij wel eens van (Molukse) Malinostudenten gehoord had. Dat was hem onbekend en ik heb hem er toen kort (we zaten aan het diner met anderen) wat over verteld.
Blijkbaar intrigeerde die (Molukse) Malinostudenten Yves want de volgende ochtend, vrijdag 19 juni, heeft hij er bij het radio 1 programma ‘Spraakmakers’ naar gevraagd. 1 Het radioprogramma Spraakmakers heeft vaker aandacht geschonken aan de Molukse historie. Deze keer in het kader van de onthulling, komend weekend, van het monument ter herinnering aan de komst van de Molukse KNIL-militairen, dit jaar 75 jaar geleden. Mogelijk dat de aangekondigde aanwezigheid van premier Jetten leidt tot een (at last) excuus van de Nederlandse regering.

Carl-Johan de Zwart
Yves reageert via de NPO Luister-app. Goedemorgen. Wat is uw vraag?
[Yves] Meneer Manuhutu2, ik heb een vraagje. Ik had tot gisteravond nog nooit van de term Malino-studenten gehoord. Ik ben zelf van Molukse afkomst, maar voor mij was dit helemaal nieuw. Kunt u mij daar iets meer over vertellen?
[Manuhutu] Ja, het is wel een hele specifieke vraag. Het gaat om een hele kleine groep, maar dat zijn inderdaad studenten, waaronder Molukse studenten die met een beurs vanuit Indonesië in Nederland kwamen studeren.
[Yves] Welke jaren hebben we het nu?
[Manuhutu] Dan hebben we het over de jaren 1947, 1948, 1949. Helemaal aan het begin ook. En een deel van die Molukse studenten is in Nederland achtergebleven, omdat die beurs op een gegeven moment werd stopgezet. En een deel van die studenten zich ook solidair verklaarde met die Republiek der Zuid-Molukken. En dan was de steun uit Indonesië natuurlijk niet meer [mogelijk].
[Yves] Dus ze waren hier eigenlijk voor die KNIL-militairen hier al waren?
[Manuhutu] Ja, het gaat om een hele kleine groep. Sommigen zijn ook arts geworden, jurist.
[Yves] En hoe is het daarmee verder gegaan?
[Manuhutu] Met deze mensen, ja, die hebben allemaal een carrière gehad. Sommigen zijn zelfs in die Molukse woonorden gaan werken als arts. Zowel in Westerbork, het latere Kamp Schattenberg, als in Vught.
[Manuhutu] Hartelijk dank, Yves, voor deze specifieke vraag.
Vergeleken met de bijna 13.000 voormalige Molukse KNIL-militairen en hun familie gaat het bij de Malinostudenten inderdaad om maar een klein groepje. In hun recente heruitgave van hun boek ‘In Nederland gebleven’ noemen Smeets & Steijlen ook de Malinostudenten. 3
Maar het waren er wel ongeveer 50. In totaal zijn er 381 Malinostudenten naar Nederland gekomen. 2/3 was afkomstig van Java. Dat betekent dan wel dat bijna 50% van de niet-Javaanse Malinostudenten van Molukse afkomst was. Dat is een onverwachts en onevenredig groot aandeel.
Een van de Molukse artsen waar Manuhutu naar verwijst was Nan de Lima die een boek heeft geschreven over zijn ervaringen en ook zijn Malino-periode beschrijft. 4
- Spraakmakers | NPO Radio 1. (2026, June 19). https://bit.ly/4uKxjZa ↩︎
- Wim Manuhutu is historicus en erfgoed deskundige. Onder meer was hij van 1987 tot en met 2008 directeur van het Museum Maluku in Utrecht. Tegenwoordig is hij verbonden aan de VU (https://research.vu.nl/en/persons/wim-manuhutu/). ↩︎
- Smeets, H. & Steijlen, F. (2025). In Nederland gebleven :
De geschiedenis van Molukkers 1951-2025. Walburg Pers. ↩︎ - Lima, J.J. de (1998). De kracht van de specerij : een hutkoffer vol herinneringen. Bintang. ↩︎

Geef een reactie